Ίλιγγος Αντιμετώπιση, Θεραπεία

Κάνετε κλίκ σε ότι σας ενδιαφέρει

Ίλιγγος θέσης

Νευροωτολογία
ΗΝΓ
Η διάγνωση των διαταραχών της ισορροπίας, της ακοής, των εμβοών, και του ιλίγγου απαιτεί έμπειρο εξεταστή με βαθιά γνώση της ανατομίας και φυσιολογίας αλλά και πολύπλοκο εξοπλισμό που διαθέτουν οι εξειδικευμένοι στην Νευροωτολογία και τον ίλιγγο ΩΡΛ ιατροί. Ο γιατρός εξειδικεύτηκε στην Νευροωτολογία - Ακουολογία στο ειδικό ερευνητικό εργαστήριο ΝΕΥΡΟΩΤΟΛΟΓΙΑΣ - ΑΚΟΗΣ και ΙΣΟΡΡΟΠΙΑΣ της ΩΡΛ κλινικής του ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ στο ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ Νοσοκομείο υπό την καθοδήγηση των καθηγητών 
Ε. ΦΕΡΕΚΥΔΗ, Κ. ΠΑΠΑΦΡΑΓΚΟΥ και Σ. ΚΟΡΡΕ.
 
Το εργαστήριο του ιατρείου μας διαθέτει όλον αυτόν τον σύγχρονο εξοπλισμό, και εξειδικεύεται στην εκτέλεση ποσοτικών και ποιοτικών μετρήσεων που αφορούν την ακουστική λειτουργία, τις εμβοές και την λειτουργία της ισορροπίας.
Ο γιατρός είναι  μέλος.
•Της Πανελλήνιας Ιατρικής Ακουολογικής Νευροωτολογικής Εταιρείας. 
  
Ο ωτορινολαρυγγολόγος είναι ο ποιό ειδικός στην αντιμετώπιση των ιλίγγων
 
• Γιατί το  όργανο της ισορροπίας ο λαβύρινθος, βρίσκεται στο αυτί.
• Γιατί οι συχνότερες παθήσεις που προκαλούν ίλιγγο είναι παθήσεις του λαβυρίνθου.
• Γιατί το ιατρικό εκπαιδευτικό σύστημα σε όλον τον δυτικό κόσμο, από παράδοση, εκπαιδεύει κυρίως τους ωτορινολαρυγγολόγους για την διάγνωση και αντιμετώπιση των ιλίγγων.

Ο ίλιγγος, οι εμβοές, και η βαρηκοΐα δεν είναι ασθένειες, αλλά συμπτώματα, γι αυτό θα πρέπει να αναζητείται η αιτία τους, η οποία σε σπάνιες περιπτώσεις μπορεί να είναι επικίνδυνη. Η εκτίμηση ξεκινά με λεπτομερές ιστορικό και επί πλέον ερωτηματολόγιο, που θα ποσοτικοποιήσει το πρόβλημα, εντοπίζοντας τις λειτουργικές, τις κοινωνικές, και συναισθηματικές επιπτώσεις του, και συνεχίζεται με εξετάσεις κλινικές, ακουολογικές, νευροωτολογικές, αιματολογικές και ενίοτε απεικονιστικές.Στο Meniere αποφύγετε το αλάτι και τη ζάχαρη

Ακουολογικές εξετάσεις ιλίγγου

Διαγνωστικές εξετάσεις ιλίγγου


Ακουστικά προκλητά δυναμικά

Νυσταγμογράφημα

Ακoυόγραμμα


Εξέταση νυσταγμού με  γυαλιά Frenzle

Τυμπανομετρία

Δοκιμασίες ιλίγγου θέσεως Dix Halpike 

Ωτοακουστικές εκπομπές (ΟΑΕς )

Δοκιμασία απότομης στροφής της κεφαλής

(head thrust test)

Εξέταση με τονοδότες

Δοκιμασία Romberg,Unterberger, βαδίσεως 

Ομιλητική ακουομετρία

Σύμπτωμα συριγγίου

δοκιμασία Hennebert με πνευματικό ωτοσκόπιο

Single

Δείτε          το  Κέντρο μελέτης εμβοών

                •  Ο δεκάλογος των γιατρών για τη διάγνωση και αντιμετώπιση εμβοών 

                • τις εμβοές και το  ερωτηματολόγιο αξιολόγησης και αντιμετώπισης εμβοών

Δείτε         • τον  Ίλιγγο και τις • Ασκήσεις αντιρροπήσεως του ιλίγγου-αιθουσαία αποκατάσταση

                 • γιατί  Κάθε ίλιγγος χρειάζεται Ωτορινολαρυγγολόγο και μάλλιστα επειγόντως                 
• για τον 
 Έλεγχο ιλλίγου με νυσταγμογράφημα 
  
BANERright_gradiant
 
 
πονοκεφαλος ζαλάδα ιλιγγος ασταθεια σφυριγμα στα αυτια
Εχετε ίλιγγο; γυρίζουν όλα; ζαλίζεστε;  σας έρχετε εμετός;
Κατ αρχήν μην πανικοβάλλεστε,  ξαπλώστε μείνετε ακίνητοι, χαμηλώστε το φωτισμό πάρτε την πίεση και τηλεφωνήστε αμέσως στο γιατρό σας, πριν χαθούν πολύτιμα για τη διάγνωση συμπτώματα.
Μην πάρετε κάποιο φάρμακο επειδή το έπερνε κάποιος άλλος που είχε ίλιγγο, γιατί θα καταστείλετε συμπτώματα που θα βοηθήσουν το γιατρό σας στη διάγνωση. 
Ο ίλιγγος είναι σύμπτωμα και από τι πάσχετε θα το βρεί ο γιατρός σας.
Είναι πολύ συχνός και αντιμετωπίζεται συνήθως με επιτυχία.
Προσοχή στο χρόνιο ίλιγγο γιατί είναι συχνός σε κεντρικές βλάβες 
  

 

 

 

Ίλιγγος, Αντιμετώπιση, Θεραπεία 

 


Οι γιατροί θεραπεύουν με βάση την αιτία του ιλίγγου και τα συμπτώματα σας.

 

• Η θεραπεία του BPPV γίνεται με επανατοποθέτηση των ωτολίθων, μια απλή διαδικασία κατά την οποία ο γιατρός σάς  υποβάλλει σε διάφορους ελιγμούς. Αυτή η διαδικασία είναι συνήθως αποτελεσματικό μετά από μία ή δύο θεραπείες. 
• Οι καταστάσεις στο εσωτερικό αυτί. Επανεκπαίδευση με ασκήσεις (αιθουσαία αποκατάσταση), που χρησιμοποιείται για τη θεραπεία της οξείας αιθουσαίας neuronitis ή λαβυρινθίτιδα. Αυτές είναι ασκήσεις που μπορείτε να μάθετε και στη συνέχεια να κάνετε στο σπίτι. Για άμεση ανακούφιση από τη ναυτία και ζάλη, ο γιατρός σας μπορεί να συνταγογραφήσει φάρμακα όπως Meclizine (Emetostop) και διαζεπάμη (Valium) ή μπορεί να συστήσει dimenhydrinate (Dramamine). Μια σύντομης διάρκειας θεραπεία με κορτικοστεροειδή μπορεί να βελτιώσουν αιθουσαία λειτουργία. 
• Νόσος Meniere. Η θεραπεία της νόσου του Meniere συνεπάγεται μείωση στα υγρά του σώματός σας με τη χρήση διουρητικών και συχνά διαιτητικές αλλαγές, όπως μια δίαιτα χαμηλή σε αλάτι. Περιστασιακά, η χειρουργική επέμβαση μπορεί να είναι μια επιλογή. 
• Ημικρανιακός ίλιγγος. Για την καταπολέμηση του ιλίγγου που σχετίζεται με αιθουσαία ημικρανία, ο γιατρός σας μπορεί να προσπαθήσει να σας βοηθήσει να καθορίσετε και να αποφύγεται ορισμένα αίτια, με έμφαση στην διατροφή, το στρες, τον ύπνο και την άσκηση. Ορισμένα φάρμακα μπορεί να βοηθήσουν στην πρόληψη επιθέσεων της ημικρανίας, και του ιλίγγου ή να τις καταστήσει λιγότερο επώδυνες, με την παροχή αρωγής για την ναυτία και τον έμετο. Μπορείτε να μάθετε, επίσης, ειδικές ασκήσεις για να βοηθήσει να γίνει το σύστημα την ισορροπία σας λιγότερο ευαίσθητο στην κίνηση (αιθουσαία αποκατάσταση). 
• Οι αγχώδεις διαταραχές. Ο γιατρός σας μπορεί να συστήσει φαρμακευτική αγωγή και ψυχοθεραπεία, είτε μόνη της είτε σε συνδυασμό, για να σας βοηθήσει να ασχοληθείται με το άγχος σας και να διαχειριστείτε τη ζάλη σας. 


Σε οξεία προσβολή ιλίγγου με βαριά συμπτωματολογία, η ενδομυϊκή χορήγηση χλωροπρομαζίνης ή διαζεπάμης μπορεί να οδηγήσει σε υποχώρηση της προσβολής. Ο ασθενής πρέπει επίσης να λαμβάνει δίαιτα ανάλατη και πλούσια σε πρωτεΐνες.
Στην οξεία φάση ενός ιλίγγου μετά την κρίση, χορηγούνται φάρμακα που συνήθως είναι αντιισταμινικά, αντιχολινεργικά, αντιεμετικά, κατασταλτικά του λαβύρινθου, καθώς και καταπραϋντικά-υπνωτικά. Ως συνήθης αγωγή εφόδου χορηγείται ένα αντιεμετικό-αντιιλιγγικό όπως η διμενυδράτη είτε από το στόμα ή σε υπόθετο από το ορθό, ή ένα αντιισταμινικό-αντιιλιγγικό όπως η κινναριζίνη ή κάποιο κατασταλτικό.
Θα πρέπει όμως να διευκρινιστεί ότι ενώ τα φάρμακα βελτιώνουν πολύ τα συμπτώματα στην οξεία φάση, εντούτοις στη χρόνια φάση μπορεί να τα επιδεινώσουν, κι αυτό διότι εμποδίζουν το κεντρικό νευρικό σύστημα να αναπτύξει από μόνο του μηχανισμούς εξισορρόπησης της βλάβης. Έτσι, τα φάρμακα πρέπει να χορηγούνται για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα, ενώ στη συνέχεια θα πρέπει να διακόπτονται σύμφωνα με την οδηγία του γιατρού.
Στη χρόνια φάση συνιστάται στον ασθενή να κάνει ειδικές ασκήσεις που έχουν ως στόχο να αναπτύξουν ένα είδος αντοχής και ανοχής στον ίλιγγο. Στην ουσία οι ασκήσεις έχουν σαν σκοπό να προκαλέσουν τα συμπτώματα του ιλίγγου και να βοηθήσουν τον εγκέφαλο να αντισταθμίσει τις άνισες απαντήσεις από τους δύο λαβύρινθους. Με αυτό τον τρόπο ο εγκέφαλος προοδευτικά «εκπαιδεύεται» στο να μάθει να αγνοεί τα ερεθίσματα που προκαλούν τον ίλιγγο. Οι ασκήσεις πρέπει να γίνονται καθημερινά, για τουλάχιστον 3 μήνες, μέχρι που σιγά-σιγά ο ίλιγγος να αρχίσει να φθίνει. Τις ασκήσεις πρέπει να τις δείξει στον ασθενή εξειδικευμένος ωτολόγος, που θα συστήσει ποιες ακριβώς πρέπει να επιτελούνται ανάλογα με την εξέλιξη που παρουσιάζει ο ασθενής.
Στη χρόνια φάση επίσης συνιστάται στον ασθενή να κάνει φτωχή σε νάτριο δίαιτα




Σε κεντρικό ίλιγγο, πρέπει να εντοπίζονται οι αιτίες των διαταραχών του εγκεφάλου που προκαλούν τον ίλιγγο και να αντιμετωπίζονται κατά το δυνατόν. 


 


                                     Φαρμακευτική Θεραπεία
 
                   
 Τα φάρμακα που χρησιμοποιούνται μπορεί να είναι: 

•  Αντιχολινεργικά (όπως η σκοπολαμίνη) 
•  Αντιισταμινικά (όπως Meclizine) 
•  Οι βενζοδιαζεπίνες (όπως η διαζεπάμη ή λοραζεπάμη) 
•  Προμεθαζίνη (για τη θεραπεία της ναυτίας και του εμέτου)
•  Αναστολείς αντλίας ασβεστίου
•  Διουρητικά
•  Κορτικοστεροειδή (κορτιζόνη 
για 2 εβδομάδες


Φάρμακα που χρησιμοποιούνται συνήθως για μια οξεία επίθεση ιλίγγου περιλαμβάνουν τα ακόλουθα:

  • Μεκλιζίνη (EMETOSTOP) Η δόση κυμαίνεται από 12,5 έως 50 mg τρεις φορές / ημέρα.
  • Lorazepam (TAVOR) 0,5 mg (από το στόμα ή υπογλώσσια). Συνήθης δόση είναι δύο φορές / ημέρα ή και τα δύο ταυτόχρονα. Αυτή η φαρμακευτική αγωγή είναι αποτελεσματική, ακόμη και αν αυτό δεν καταπίνεται (δηλαδή μπορείτε απλά να το πιπιλίζετε ή υπογλώσσια). Κόπωση αναμένεται ως παρενέργεια.
  • Phenergan, στοματικά (12,5) ή από του ορθού υπόθετο (25 mg). Συνήθης δόση είναι μία φορά κάθε 12 ώρες, όπως απαιτείται για εμετό.
  • Compazine (στοματικά ή υπόθετο). Συνήθης δόση είναι 5-10 mg κάθε 12 ώρες, όπως απαιτείται για εμετό.
  • Ondansetron (από το στόμα ή υπογλώσσια). Συνήθης δόση είναι 8 mg q 12 ώρες για εμετό. (Αυτό το φάρμακο, στο παρελθόν ήταν πολύ ακριβό, αλλά τώρα μπορεί να ληφθεί σε λογικές τιμές). Το Ondansetron δεν είναι τόσο ισχυρό όσο το Phenergan ή Compazine, και δεν λειτουργεί πάντα, δεν έχει όμως πολλές παρενέργειες. Οι ασθενείς μπορούν ασφαλώς να εργάζονται και να οδηγούν με την ονδανσετρόνη. Το ίδιο δεν μπορεί να ειπωθεί πάντα για τη μεκλιζίνη, λοραζεπάμη και Clonazepam(RIVOTRIL), Phenergan ή Compazine.
  • Decadron (δεξαμεθαζόνη) 4 mg από το στόμα για 4-7 ημέρες. Ή medrol. Εάν η θεραπεία είναι αποτελεσματική αλλά πρέπει να συνεχιστεί, σταδιακά πρέπει να αντικατασταθεί από ενέσεις στεροειδών μέσα στο τύμπανο του αυτιού. "υπερδιέγερση" είναι η πιο συχνή παρενέργεια.
 Στην πράξη, ο γιατρός σας συνήθως θα συνταγογραφήσει ένα "κιτ έκτακτης ανάγκης", που αποτελείται από μια μικρή δόση lorazepam (TAVOR) και Ondansetron, που πρέπει να ληφθούν υπογλώσσια σε μια οξεία επίθεση.
 

------------------------------------------------------------------------------


Πίνακας. Φαρμακολογικές θεραπείες για τον ίλιγγο

 

Φάρμακο

Δόση

Συνήθεις ανεπιθύμητες ενέργειες

Μεκλιζίνη

25–50 mg κάθε 6 ώρες

Καταστολή

Διφαινυδραμίνη

25–50 mg κάθε 4–6 ώρες

Καταστολή, ξηροστομία,

Προμεθαζίνη

25 mg κάθε 6 ώρες

Καταστολή, εξάνθημα, εξωπυραμιδικά συμπτώματα

Διαζεπάμη

2–10 mg κάθε 6–12 ώρες

Καταστολή, καταστολή αναπνευστικού, δυσσυνέργεια κινήσεων, αρτηριακή υπόταση

Κλοναζεπάμη

0.5 mg κάθε 8 ώρες

Καταστολή, διαταραχή νοητικών λειτουργιών, καταστολή αναπνευστικού

Διαδερμικό επίθεμα σκοπολαμίνης

1 έμπλαστρο κάθε 3 ημέρες

Καταστολή, ξηροστομία, ξηροδερμία, σύγχυση, ψευδαισθήσεις

 



Πίνακας με Φαρμακολογικές θεραπείες για τον ίλιγγο



ΕΝΔΟΤΥΜΠΑΝΙΚΗ ΕΓΧΥΣΗ ΚΟΡΤΙΖΟΝΗΣ


ΕΝΔΟΤΥΜΠΑΝΙΚΗ ΕΓΧΥΣΗ ΚΟΡΤΙΖΟΝΗΣ

Η χρήση στεροειδών ενδοτυμπανικά ενδείκνυται σε ασθενείς με αιφνίδια βαρηκοΐα που δεν μπορούν να ανεχθούν την συστηματική χορήγηση στεροειδών, που πάσχουν από σακχαρώδη διαβήτη, σε ανοσοκατασταλμένους ασθενείς ή σε ασθενείς που δεν ανταποκρίνονται στην συστηματική θεραπεία.

Η ενδοτυμπανική έκχυση στεροειδών/Γενταμυκίνης μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί στην αντιμετώπιση της νόσου Meniere.


Τα κύρια οφέλη από την ενδοτυμπανική χορήγηση στεροειδών έχουν ως εξής

• είναι εντελώς ανώδυνη

• υψηλή συγκέντρωση της δραστικής ουσίας μπορεί απευθείας στο πάσχον αυτί

• σε αντίθεση με την συστημική χορήγηση, η τοπική έγχυση στεροειδών επιλέγει το πάσχον αυτί

• σπάνιες παρενέργειες ή επιπλοκές

• απαιτείται μόνο η εφαρμογή ενός τοπικού αναισθητικού

• καλή συμμόρφωση των ασθενών στην θεραπεία

Τα κύρια μειονεκτήματα που σχετίζονται με την τοπική έγχυση στεροειδών είναι η έλλειψη δεδομένων στην βιβλιογραφία που να αποδεικνύουν την αποτελεσματικότητα της υπεροχής του παρόντος έναντι της θεραπείας με συστηματική χορήγηση στεροειδών. Οι επιπλοκές της τεχνικής αυτής είναι σπάνιες και περιλαμβάνουν ωταλγία, αίσθημα τοπικού καύσου, διάτρησης τυμπανικής μεμβράνης και ίλιγγο που διαρκεί μερικά λεπτά και ακολούθως υποχωρεί.

Τεχνική

Για την έγχυση χρησιμοποιούμε 0,4 ml dexamethazone των 8mg/2ml σε 5 συνεδρίες εντός μιας περιόδου 15 ημερών. Ο ασθενής τοποθετείται σε ύπτια θέση . Βάζουμε τοπικό αναισθητικό (0,1 ml κρέμα Emla στο οπίσθιο κάτω τεταρτημόριο του τυμπανικού υμένα για χρονικό διάστημα από 10 έως 15 λεπτά η φαινόλη και στην συνέχεια αφαιρείται με αναρρόφηση με την βοήθεια του ωτομικροσκοπίου. Για την διατυμπανική έγχυση χρησιμοποιείται σύριγγα 1 ml φυματίνης και σπονδυλική βελόνα μεγέθους 25 G και στη συνέχεια διαχέονται περίπου 0,4 ml διαλύματος Dexamethazone. Η διείσδυση γίνεται στο επίπεδο του κάτω οπίσθιου τεταρτημορίου της τυμπανικής μεμβράνης. Μετά την έγχυση, ο ασθενής καλείται να κρατήσει το κεφάλι του σε γωνία 45 μοιρών προς το υγιές αυτί και να αποφευχθεί η κατάποση. Ο ασθενής παραμένει στη θέση αυτή για περίπου 20 λεπτά.




Θεραπεία αιθουσαίας αποκατάστασης (VRT)


Η αίσθηση της ισορροπίας εξαρτάται από τις φυσιολογικές η όχι αλληλεπιδράσεις:


-Του λαβυρίνθου
-Των οφθαλμών 
-Των υποδοχέων πίεσης του δέρματος 
-Των αισθητικών υποδοχέων στους μύες, τις αρθρώσεις, και την σπονδυλική στήλη, 
-της παρεγκεφαλίδας και του εγκεφάλου 
 
που επεξεργάζεται τις πληροφορίες από τα υπόλοιπα τμήματα και ρυθμίζει την μεταξύ τους συνεργασία.

Όταν ο εγκέφαλος λαμβάνει αντικρουόμενα μηνύματα από τα υπόλοιπα τέσσερα τμήματα όπως σε περίπτωση βλάβης, αυτό γίνεται αντιληπτό σαν ίλιγγος.

Οποιαδήποτε βλάβη στο φλοιό του εγκεφάλου, στα βασικά γάγγλια, στην παρεγκεφαλίδα ή στα περιφερικά πληροφορικά συστήματα (μάτια, αισθητήρια νεύρα των άκρων και του κορμιού και λαβύρινθος μαζί με το αιθουσαίο νεύρο που τον ενώνει με τον εγκέφαλο) καθώς και στα νεύρα που ενώνουν τα προαναφερθέντα όργανα μεταξύ τους επιφέρει μια «αναστάτωση» που υποκειμενικά την εκλαμβάνουμε ως ίλιγγο ( ψευδαίσθηση ότι εμείς ή τα αντικείμενα περιστρέφονται ή κινούνται )

Το κεντρικό νευρικό σύστημα προσπαθεί να αντιρροπήσει τη βλάβη, όσο αυτό όμως δεν συμβαίνει επαρκώς, παραπονιόμαστε για ίλιγγο, ή αστάθεια και κινδυνεύουμε να χάσουμε την ισορροπία μας.

Όταν συμβαίνει οποιαδήποτε οξεία βλάβη σε μία πλευρά του συστήματος ισορροπίας, ο ασθενής μπορεί να αισθάνεται πολύ άρρωστος για ώρες έως μερικές ημέρες με ένα αίσθημα περιστροφής, αστάθειας, ζαλάδας, και συχνά εφίδρωση, ναυτία και έμετο. Αυτό συμβαίνει επειδή τα σήματα που αποστέλλονται από τις δύο πλευρές δεν είναι πλέον είναι ίσα και αντίθετα, και ο εγκέφαλος ερμηνεύει τη διαφορά ως συνεχή κίνηση. Οι ερευνητές υποθέτουν ότι μετά από αυτή την αρχική περίοδο ο εγκέφαλος αναγνωρίζει ότι τα σήματα που λαμβάνονται από τα αυτιά είναι λανθασμένα, και τα τροποποιεί μέσα από μια διαδικασία που ονομάζεται ανασταλτική δράση της παρεγκεφαλίδας. Όταν λειτουργεί η αναστολή της παρεγκεφαλίδας, η περιστροφή και τα άλλα δυσάρεστα συμπτώματα παρουσιάζουν βελτίωση. Ο ασθενής αισθάνεται ασταθής, επειδή τα σήματα που χρησιμοποιούνται συνήθως για να διατηρήσει την ισορροπία έχουν απενεργοποιηθεί. Ο ασθενής μπορεί, επίσης, να αναφέρει ζάλη ή θολή όραση με τις κινήσεις. Η όραση και η ιδιοδεκτικότητα χρησιμοποιούνται πλέον, για να διατηρήσει την ισορροπία, έτσι ώστε ο ασθενής μπορεί να περπατήσει, αλλά θα αισθάνεται ασταθής και μπορεί να πέσει στο σκοτάδι.

Τα παραμορφωμένα σήματα ισορροπίας που λαμβάνει ο εγκέφαλος από το εσωτερικό αυτί σε περίπτωση αιθουσαίας δυσλειτουργίας, προκαλούν εκτός τον ίλιγγο και τη ναυτία, ένα γενικό αίσθημα κόπωσης και άγχος.
Το χρόνιο άγχος είναι μια συχνή παρενέργεια που μπορεί να παράγει τρόμο, αίσθημα παλμών της καρδιάς, κρίσεις πανικού, αποπροσανατολισμό και κατάθλιψη. Συχνά μια κρίση πανικού είναι ένα από τα πρώτα συμπτώματα βλάβης στο σύστημα της ισορροπίας, ενώ ζάλη μπορεί να προκληθεί και μόνο από έντονο άγχος.


Η εξήγηση της σχέσης μεταξύ αιθουσαίας δυσλειτουργίας και διαταραχής πανικού:

-Ψυχοσωματικό μοντέλο: αιθουσαία δυσλειτουργία που εμφανίζεται ως αποτέλεσμα του άγχους.

-Σωματοψυχικό μοντέλο: η διαταραχή πανικού ενεργοποιείται από παρερμηνεία των εσωτερικών ερεθισμάτων (π.χ., τα ερεθίσματα από την αιθουσαία δυσλειτουργία), που ερμηνεύονται ως σήματα επικείμενου σωματικού κινδύνου. Η αυξημένη ευαισθησία στο αιθουσαίο σύστημα οδηγεί σε αυξημένο άγχος και ανάπτυξη της διαταραχής πανικού.

-Θεωρία δικτύου συναγερμού: Ο πανικός σηματοδοτεί νοραδρενεργικούς, σεροτονεργικούς, και άλλους νευρικούς υποδοχείς. Σύμφωνα με αυτή τη θεωρία, ο πανικός μπορεί να προκληθεί από ερεθίσματα που πυροδοτούν με ψευδή συναγερμό μέσω προσαγωγών στον υπομέλανα τόπο, που στη συνέχεια ενεργοποιεί το νευρωνικό δίκτυο. Το δίκτυο αυτό φαίνεται να προκαλεί άγχος και περιλαμβάνει το μεταιχμιακό σύστημα, τον μεσεγκέφαλο και τις προμετωπιαίο περιοχές. Η αιθουσαία δυσλειτουργία στη ρύθμιση της αυξημένης ευαισθησίας του υπομέλανα τόπου μπορεί να είναι μια πιθανή σκανδάλη σηματοδότησης.

Η θεραπεία αιθουσαίας αποκατάστασης (VRT) είναι ένας πολύ αποτελεσματικός τρόπος για να μειωθούν σημαντικά ή να εξαλειφθούν, ο ίλιγγος και τα κατάλοιπα της ζάλης από αιθουσαία βλάβη. Η VRT λειτουργεί προκαλώντας τον εγκέφαλο να χρησιμοποιεί τους ήδη υπάρχοντες νευρικούς μηχανισμούς για την προσαρμογή, την νευροπλαστικότητα , και την αντιρρόπηση.

Οι στρατηγικές αποκατάστασης που χρησιμοποιούνται πιο συχνά είναι:

-Ασκήσεις σταθερότητας - Κινείτε το κεφάλι από τη μία πλευρά στην άλλη, ενώ σταθεροποιείτε το βλέμμα σας σε ένα σταθερό αντικείμενο (με στόχο να αποκαταστήσετε το οφθαλμοκινητικό αντανακλαστικό). Μια προηγμένη εξέλιξη αυτής της άσκησης είναι το περπάτημα σε μια ευθεία γραμμή, ενώ γυρνάτε από τη μία πλευρά στην άλλη, περιστρέφοντας το κεφάλι.

-Ασκήσεις εξοικείωσης - Οι κινήσεις αυτές έχουν σχεδιαστεί για να προκαλέσουν συμπτώματα και στη συνέχεια να μειώσουν την αρνητική αιθουσαία ανταπόκριση. Παραδείγματα αυτών περιλαμβάνουν τις ασκήσεις Brandt-Daroff.

-Λειτουργική επανεκπαίδευση - Ορθοστατικός έλεγχος, χαλάρωση και ασκήσεις ισορροπίας. Αυτές οι ασκήσεις λειτουργούν αμφισβητώντας το αιθουσαίο σύστημα. Οι ασκήσεις περιλαμβάνουν αύξηση του πλάτους κίνησης της κεφαλής ή κινήσεις του εστιακού σημείου, αύξηση της ταχύτητας της κίνησης, και συνδυασμό κινήσεων, όπως το περπάτημα και η στροφή της κεφαλής.

Μια μελέτη διαπίστωσε ότι οι ασθενείς οι οποίοι πίστευαν ότι η ασθένειά τους ήταν έξω από τον έλεγχό τους, είχαν πιο αργή πρόοδο προς την πλήρη ανάκαμψη, και πολύ καιρό μετά την αρχική βλάβη. Η μελέτη αποκάλυψε ότι ο ασθενής που αντισταθμίζεται καλά, ήταν εκείνος που, στο ψυχολογικό επίπεδο, δεν ήταν φοβισμένος από τα συμπτώματα και είχε κάποια θετικό έλεγχο πάνω τους. Συγκεκριμένα, μία μείωση σε αρνητικές πεποιθήσεις με την πάροδο του χρόνου, ήταν μεγαλύτερη σε εκείνους τους ασθενείς που έλαβαν θεραπεία με αποκατάσταση, σε σύγκριση με αυτούς χωρίς θεραπεία.

<< Υψίστης σημασίας είναι, ότι οι θετικές πεποιθήσεις ήταν ο μόνος σημαντικός προγνωστικός δείκτης της αλλαγής στο ερωτηματολόγιο στους 6 μήνες παρακολούθησης >>

Η Prochlorperazine συνταγογραφείται συχνά για να βοηθήσει να ανακουφιστούν τα συμπτώματα του ιλίγγου και της ναυτίας.
Ανήκει στις φαινοθειαζίνες κατηγορία αντιψυχωτικών φαρμάκων που χρησιμοποιούνται και για την αντιεμετική θεραπεία της ναυτίας και του ιλίγγου .
Η Κινναριζίνη μπορεί να συνταγογραφείται αντί της Prochlorperazine για να βοηθήσει επίσης στα συμπτώματα.
Επειδή το άγχος παρεμβαίνει στη διαδικασία αντιστάθμισης της ισορροπίας, είναι σημαντικό, η θεραπεία μιας διαταραχής άγχους ή / και της κατάθλιψης να αρχίζει όσο το δυνατόν συντομότερα για να επιτρέψει στον εγκέφαλο να κάνει την αντιστάθμιση της αιθουσαίας βλάβης. Οξύ άγχος μπορεί να αντιμετωπιστεί για σύντομο χρονικό διάστημα με τις βενζοδιαζεπίνες, όπως η διαζεπάμη ( Valium ). Ωστόσο, η μακροχρόνια χρήση δεν συνιστάται λόγω της εθιστικής φύσης των βενζοδιαζεπινών και παρεμβολών που μπορεί να προκαλέσουν στην αιθουσαία αντιρρόπηση, την προσαρμογή και την πλαστικότητα.
Τα στοιχεία δείχνουν ότι οι εκλεκτικοί αναστολείς επαναπρόσληψης σεροτονίνης (SSRIs) μπορεί να είναι πιο αποτελεσματικοί στη θεραπεία. Δρουν με ανακούφιση των συμπτωμάτων του άγχους και μπορεί να διεγείρουν την ανάπτυξη νέων νευρικών διασυνδέσεων εντός του έσω ωτός, επιτρέποντας την ταχύτερη αιθουσαία αποκατάσταση. Οι SSRIs επηρεάζουν το αιθουσαίο σύστημα με άμεσο τρόπο και μπορεί να μειώσoυν τη ζάλη.


Αιθουσαία αποκατάσταση


Η ανάκαμψη από οξεία βλάβη διαρκεί συνήθως από μία έως έξι εβδομάδες, αλλά δεν είναι ασυνήθιστο για υπολειμματικά συμπτώματα όπως η αστάθεια και η ζάλη να διαρκέσει για πολλούς μήνες ή ακόμη και χρόνια εάν συμβεί μόνιμη βλάβη.
Η ανάκαμψη από μια οξεία μόνιμη βλάβη του έσω ωτός τυπικά ακολουθεί δύο φάσεις:

Μια οξεία περίοδο, η οποία μπορεί να περιλαμβάνει σοβαρό ίλιγγο και εμέτους

Μια υποξεία περίοδο, περίπου δύο εβδομάδες με ηπιότερα συμπτώματα και ταχεία ανάρρωση

Ένα κατεστραμμένο σύστημα ισορροπίας έχει μικρή ικανότητα να επιδιορθώσει το πρόβλημα στην εστία της βλάβης. Η ανάρρωση γίνεται με επαναρρύθμιση του τμήματος του εγκεφάλου που ελέγχει την ισορροπία ώστε να αντισταθμίσει τα άνισα σήματα που αποστέλλονται από το κατεστραμμένο και το υγιές αυτί. Αυτή η διαδικασία αντιρρόπισης εμφανίζεται φυσιολογικά στους περισσότερους ανθρώπους, αλλά ορισμένοι ασθενείς χρειάζονται θεραπεία αποκατάστασης του αιθουσαίου (VRT).

Επίμονα προβλήματα ισορροπίας μπορεί να βελτιωθούν με Αιθουσαία αποκατάσταση, που είναι ένα είδος φυσικοθεραπείας με εκτέλεση ασκήσεων που μπορεί να βελτιώσει την ανοχή στα συμπτώματα της ζάλης και έλλειψης ισορροπίας και να επιταχύνει την κεντρική αντιρρόπιση.
Η θεραπεία αιθουσαίας αποκατάστασης είναι ένας πολύ αποτελεσματικός τρόπος για να μειωθεί σημαντικά η ζάλη από διαταραχές του αιθουσαίου συστήματος.


Άμεση αντιρρόπιση

Όταν συμβαίνει οποιαδήποτε οξεία βλάβη σε μία πλευρά του συστήματος ισορροπίας, ο ασθενής μπορεί να αισθάνεται πολύ άρρωστος για ώρες έως μερικές ημέρες με ένα αίσθημα περιστροφής, αστάθειας, ζαλάδας, και συχνά εφίδρωση, ναυτία και έμετο. Αυτό συμβαίνει επειδή τα σήματα που αποστέλλονται από τις δύο πλευρές δεν είναι πλέον είναι ίσα και αντίθετα, και ο εγκέφαλος ερμηνεύει τη διαφορά ως συνεχή κίνηση. Οι ερευνητές υποθέτουν ότι μετά από αυτή την αρχική περίοδο ο εγκέφαλος αναγνωρίζει ότι τα σήματα που λαμβάνονται από τα αυτιά είναι λανθασμένα, και τα τροποποιεί μέσα από μια διαδικασία που ονομάζεται ανασταλτική δράση της παρεγκεφαλίδας. Όταν λειτουργεί η αναστολή της παρεγκεφαλίδας, η περιστροφή και τα άλλα δυσάρεστα συμπτώματα παρουσιάζουν βελτίωση. Ο ασθενής αισθάνεται ασταθής, επειδή τα σήματα που χρησιμοποιούνται συνήθως για να διατηρήσει την ισορροπία έχουν απενεργοποιηθεί. Ο ασθενής μπορεί, επίσης, να αναφέρει ζάλη ή θολή όραση με τις κινήσεις. Η όραση και η ιδιοδεκτικότητα χρησιμοποιούνται πλέον, για να διατηρήσει την ισορροπία, έτσι ώστε ο ασθενής μπορεί να περπατήσει, αλλά θα αισθάνεται ασταθής και μπορεί να πέσει στο σκοτάδι.
Σε αυτό το σημείο οι περισσότεροι ασθενείς είναι αρκετά καλά για να σηκωθούν από το κρεβάτι και να επισκεφθούν ένα γιατρό. Ο γιατρός βλέπει ένα άτομο που δεν έχει περιστροφικὸ ίλιγγο, αλλά έχει αστάθεια και το βάδισμά του είναι αταξικό. Αν ο ασθενής δεν έχει τη δυνατότητα να περιγράψει με σαφήνεια τι συνέβη, χρειάζεται και νευρολογική εξέταση για να αποκλείσει το εγκεφαλικό επεισόδιο, λόγω του αταξικού βαδίσματος. Εάν οι δοκιμές ισορροπίας γίνουν κατά τη διάρκεια της οξείας φάσης της άμεσης αντιρρόπισης, τα αποτελέσματα των δοκιμών μπορεί λανθασμένα, και να δείχνουν ότι ο ασθενής έχει υποστεί ζημιά και στις δύο πλευρές του συστήματος ισορροπίας, διότι η ανασταλτική δράση της παρεγκεφαλίδας μειώνει τις κινήσεις των ματιών (νυσταγμός) που αναζητούνται κατά τη δοκιμή ισορροπίας. Η ανασταλτική δράση της παρεγκεφαλίδας μπορεί να διαρκέσει για ημέρες έως λίγες εβδομάδες μετά την αρχική βλάβη.


Μακροχρόνια αντιρρόπιση

Κατά τη διάρκεια της οξείας φάσης αντιρρόπισης, η παρεγκεφαλίδα ελαττώνει αργά την αναστολή, επιτρέποντας σταδιακά περισσότερα σήματα από το υπόλοιπα όργανα να περνούν στις περιοχές ισορροπίας του εγκεφάλου. Καθώς ο εγκέφαλος λαμβάνει τα σήματα αυτά, προσαρμόζει την ερμηνεία τους, προκειμένου να ληφθεί υπόψη η διαφορά ανάμεσα στα αυτιά. Ο εγκέφαλος πρέπει να λάβει σήματα από τα υπόλοιπο όργανα να είναι σε θέση να τροποποιήσει την ερμηνεία από αυτά τα σήματα.
Για τους περισσότερους ασθενείς, οι κινήσεις που γίνονται κατά τις συνήθεις καθημερινές δραστηριότητες είναι αρκετές για την επίτευξη της χρόνιας (μακροχρόνιας) αντιρρόπισης, συνήθως σε δύο έως τέσσερις εβδομάδες μετά τη ζημιά.
Μόλις η χρόνια διαδικασία αντιστάθμισης είναι πλήρης, ο ασθενής είναι ουσιαστικά χωρίς συμπτώματα. Αν επιμένουν αστάθεια ή / και ζάλη που προκαλείται με την απότομη ιδίως κίνηση, η αντιρρόπιση δεν είναι πλήρης και ο γιατρός μπορεί να συστήσει ένα πρόγραμμα αιθουσαίας αποκατάστασης.
Η αιθουσαία αποκατάσταση γίνεται από ειδικά εκπαιδευμένο θεραπευτή. Είναι σχεδιασμένο για να προσφέρει μικρές, ελεγχόμενες και επαναλαμβανόμενες «δόσεις» των κινήσεων και δραστηριοτήτων που προκαλούν ζάλη, ώστε να απευαισθητοποιήσει το σύστημα ισορροπίας στις κινήσεις, καθώς και την ενίσχυση της εξομάλυνσης των βραχυχρόνιων διακυμάνσεων που εμπλέκονται στη Μακροχρόνια αντιρρόπιση. Η αιθουσαία αποκατάσταση είναι πιο αποτελεσματική όταν γίνεται από έναν θεραπευτή ο οποίος έχει ειδική εκπαίδευση και ειδικεύεται σε αυτή την ασυνήθιστη μορφή της θεραπείας.


Ρήξη αντιρρόπησης

Στη συνέχεια τα συμπτώματα υποχωρούν γιατί ο εγκέφαλος έχει προσαρμοστεί στη βλάβη. Για πολλούς ασθενείς, η ζάλη θα επιστρέψει μήνες ή χρόνια μετά την αντιστάθμιση μετά έναν αποσυντονισμό στο σύστημα της ισορροπίας. Είναι κρίσιμης σημασίας για το γιατρό να μάθει τι είδους ζάλη έχει ο ασθενής. Εάν ο ασθενής περιγράφει μια άλλη σοβαρή προσβολή με αστάθεια και ναυτία που διαρκεί ώρες ή ημέρες, αυτό σημαίνει ρήξη της αντιρρόπησης: ο εγκέφαλος έχει «ξεχάσει» τη διαδικασία εξομάλυνσης των βραχυχρόνιων διακυμάνσεων που αναπτύχθηκε κατά τη διάρκεια της χρόνιας φάσης αντιρρόπησης που περιγράφεται ανωτέρω.
Γεγονότα που μπορεί να προκαλέσουν ρήξη της αντιρρόπησης περιλαμβάνουν, ένα άσχημο κρυολόγημα ή γρίπη, μικροεπεμβάσεις, πολυήμερες διακοπές, ή οτιδήποτε που να σταματά την κανονική καθημερινή δραστηριότητα για λίγες μέρες. Η ανάκαμψη μετά τη ρήξη της αντιρρόπησης είναι ακριβώς όπως η ανάκαμψη που παρατηρείται κατά τη διάρκεια της φάσης της χρόνιας αντιρρόπησης. Κινήσεις και δραστηριότητες είναι τα ερεθίσματα χρειάζεται ο εγκέφαλος για να τελειοποιήσει το σύστημα της ισορροπίας. Οι πάσχοντες συχνά συνιστάται να κρατήσουν τις οδηγίες του προγράμματος άσκησής τους, ώστε να μπορούν να ξεκινήσουν αμέσως τις ασκήσεις αν τα συμπτώματα επιστρέφουν. Συνήθως η ανάκαμψη είναι ταχύτερη από την ανάκτηση μετά την αρχική βλάβη στο σύστημα ισορροπίας.


Αποτυχία αντιρρόπησης

Δύο πράγματα απαιτούνται προκειμένου να γίνει αντιστάθμιση μετά από μία βλάβη στο σύστημα ισορροπίας.
Πρώτον, ο εγκέφαλος πρέπει να λάβει σήματα από τα υπόλοιπα όργανα. Αυτό σημαίνει ότι δεν πρέπει να αποφεύγονται κινήσεις, επειδή οι κινήσεις δημιουργούν τα σήματα που ο εγκέφαλος χρειάζεται για να αντισταθμίσει την ζημιά.
Δεύτερον, οι υπόλοιπες περιοχές του εγκεφάλου πρέπει να είναι ικανές για την αντιστάθμιση.
Κατά τα πρώτα στάδια της ζάλης, πολλοί γιατροί συμβουλεύουν τους ασθενείς τους να αποφύγουν τις γρήγορες κινήσεις και να μειώσουν τις δραστηριότητές τους. Στους περισσότερους ασθενείς θα πρέπει να συνταγογραφείται φάρμακα για τη ζάλη. Αυτό είναι καλό κατά τα οξέα στάδια του προβλήματος, προκειμένου να μειωθούν τα συμπτώματα της ζάλης που επιμένουν για ώρες ή ημέρες, ακόμη και όταν ο ασθενής δεν κινείται. Ωστόσο, μόλις περάσει η οξεία φάση, η αδράνεια και τα φάρμακα μπορούν να επηρεάσουν αρνητικά την μακροπρόθεσμη διαδικασία αντιρρόπησης. Οποιοδήποτε φάρμακο που κάνει υπνηλία, συμπεριλαμβανομένων όλων για τη ζάλη, μπορεί να επιβραδύνει ή να σταματήσει τη διαδικασία της αντιρρόπησης, έτσι δεν είναι συχνά κατάλληλο για μακροχρόνια χρήση. Οι περισσότεροι ασθενείς που αποτυγχάνουν να αντισταθμίσουν είτε είναι αποφεύγουν αυστηρά ορισμένες κινήσεις, είτε χρησιμοποιούν φάρμακα για τη ζάλη κάθε μέρα, ή και τα δύο.
Η θεραπεία περιλαμβάνει αιθουσαία αποκατάσταση, και σταδιακή μείωση και τελική διακοπή αυτών των φαρμάκων.


 

------------------------------------------------------------------------------

 

 Ασκήσεις αντιρροπήσεως του ιλίγγου.

 

Α.  Αρχικά στο κρεβάτι 1ο στάδιο (έντονα ενοχλήματα – κλινήρης)

 1. Κινήσεις των ματιών.
Αρχικά  αργά και αργότερα γρήγορα.:
 α) Προς τα επάνω και μετά προς τα κάτω,
 β) Από τη μία πλευρά στην άλλη,
 γ) Προσηλώστε το βλέμμα στο δάκτυλο που πλησιάζει το πρόσωπο από το 1 μέτρο.

 2. Κινήσεις του κεφαλιού.
Αρχικά  αργά και αργότερα γρήγορα:
Αρχικά με ανοικτά τα μάτια, μετά με κλειστά:
 α) Κάμψη προς τα εμπρός και μετά έκταση προς τα πίσω,
 β) Στροφή από τη μία πλευρά στην άλλη.

Β.  Καθισμένος/η 2ο στάδιο (μέτρια ενοχλήματα – δυνατότητα να κάθεστε)

1. Επαναλάβατε τις κινήσεις που κάνατε στο κρεβάτι,
2. Περιστροφικές κινήσεις όλου του κορμού,
3. Σκύψτε προς τα εμπρός ώστε να ακουμπήσετε τα δάκτυλα των ποδιών σας.

Γ.  Όρθιος/α 3ο στάδιο (ήπια ενοχλήματα – δυνατότητα βάδισης)

1. Επαναλάβατε τις ασκήσεις που κάνατε στο κρεβάτι.
2. Εκτελείτε περιστροφικές κινήσεις όλου του κορμού,
3. Ξαπλώστε και σηκωθείτε με ανοικτά και μετά με κλειστά τα μάτια,
4. Ρίξτε μια μπάλα από το ένα χέρι στο άλλο έχοντας τα χέρια στο ύψος των ματιών  και παρακολουθήστε την με τα μάτια.
5. Κάντε το ίδιο με τη μπάλα αλλά αυτή τη φορά έχοντας τα χέρια στο ύψος των γονάτων.

 Δ.  Κινείστε 4ο στάδιο (πλήρης εξάλειψη των ενοχλημάτων – λειτουργικότητα) 

1. Κατά μήκος του δωματίου αρχικά με ανοικτά και μετά με κλειστά τα μάτια.
2. Πάνω και κάτω σκαλοπάτια,
3. Γύρω από ένα άτομο ανταλλάσσοντας μια μπάλα,
4. Παίζετε οποιοδήποτε παιχνίδι που σας αναγκάζει να κάνετε διάφορες κινήσεις. Αυτή είναι η καλύτερη άσκηση και προφύλαξη από τυχόν υποτροπές του ιλίγγου.      

(Οι τελευταίες ασκήσεις γίνονται όταν είσθε πια τελείως καλά).
 
 ------------------------------------------------------------------------------


 

 Ασκήσεις για τον καλοήθη ίλιγγο θέσεως

 
 
Αν υποφέρετε απο καλοήθη παροξυσμικό ίλιγγο θέσεως μπορείτε να δοκιμάσετε τις ασκήσεις ιλίγγου Brandt-Daroff. Οι ασκήσεις ιλίγγου Brandt-Daroff μπορούν να γίνουν στο σπίτι από τον ίδιο τον ασθενή.
 
Χειρισμός Semont iligos ueshw
Οι ασκήσεις ιλίγγου Brandt-Daroff μπορούν να γίνουν στο σπίτι
 
Ασκήσεις ιλίγγου Brandt-Daroff

 
Ασκήσεις ιλίγγου Brandt-Daroff
 

Εκτελώντας τις ασκήσεις Brandt-Daroff στο σπίτι, ξαπλώστε στο πλάι με το κεφάλι στραμμένο προς τα πάνω περίπου 450, και παραμείνετε τριάντα δευτερόλεπτα σε κάθε μία από τις θέσεις που εμφανίζονται. Πρέπει να γίνονται πέντε επαναλήψεις αυτών των ασκήσεων κάθε πρωί και βράδυ για τρεις εβδομάδες, ή τρεις φορές την ημέρα για 2 εβδομάδες,




Βίντεο YouTube

 



 
------------------------------------------------------------------------------
 
 
Για να αποφευχθεί επιδείνωση των συμπτωμάτων κατά τη διάρκεια επεισοδίων ιλίγγου, δοκιμάστε τα εξής:


•  Μείνετε ακίνητοι στο κρεβάτι.
•  Να επανέρχεσθε σιγά-σιγά στις δραστηριότητές σας.
•  Αποφύγετε τις απότομες μεταβολές θέσης.
•  Μην προσπαθήσετε να διαβάσετε και να δείτε τηλεόραση.
•  Αποφύγετε δυνατά φώτα.

 

Καλέστε το γιατρό σας
ή πηγαίνετε στα επείγοντα άν νιώσετε ζάλη ή ίλιγγο, μαζί με οποιοδήποτε από τα ακόλουθα:      
 
•  Σημαντικό τραύμα στο κεφάλι
•  Μια νέα, διαφορετική ή σοβαρή κεφαλαλγία
•  Πυρετός υψηλότερος από 38.5 C
•  Δυσκαμψία του αυχένα
•  Θολή όραση
•  Αιφνίδια απώλεια ακοής
•  Διαταραχή ομιλίας 
•  Αδυναμία στο πόδι ή το χέρι
•  Απώλεια συνείδησης
•  Πτώση ή δυσκολία στο βάδισμα
•  Πόνος στο στήθος ή ταχυκαρδία ή βραδυκαρδία (γρήγορος ή αργός καρδιακός ρυθμός)
 
 

Αποφύγετε επικίνδυνες δραστηριότητες όπως η οδήγηση, ο χειρισμός βαρέων μηχανημάτων, και εργασία σε ύψος μέχρι 1 εβδομάδα μετά την εξαφάνιση των συμπτωμάτων. 

 
 

Αν υποφέρετε από ίλιγγους θα πρέπει να :

 

  • 1.Σταματήσετε να καπνίζετε,
  • 2. Μην πίνετε αλκοόλ,
  • 3. Ελαττώστε το αλάτι,
  • 4. Μην τρώτε αλόγιστα,
  • 5. Μην κουράζεστε υπερβολικά,
  • 6. Το άγχος επιδεινώνει τον ίλιγγο,
  • 7. Μην κάνετε απότομες κινήσεις του  κεφαλιού,
  • 8. Μην σηκώνεστε απότομα από το κρεβάτι.   
 

 


 
 
ΕΠΟΜΕΝΗ ΣΕΛΙΔΑ    Επιπλοκές Πρόγνωση
 
 
Επιστημονικός Συνεργάτης
  
right_gradiant2